موجودیت اداره ی انتخابات برای برگزاری، پیشبرد و نظارت بر روند های انتخاباتی در کشور های که دارای نظام دموکراتیک اند، ضروری پنداشته می شود. در کشور ما نیز که بعد از چندین دهه جنگ و بی ثباتی گام های نخستین را به سوی دموکراسی بر می دارد، کمیسیون وظیفه دارد طبق قانون اساسی افغانستان، قانون انتخابات و معیار های قبول شده ملی و بین المللی، انتخابات را به صورت بی طرفانه، آزاد و مسلکی سازماندهی ، رهبری ونظارت کند.
کمیسیون مستقل انتخابات، متشکل از رییس، معاون و هفت عضو می باشد که به اساس فرمان شماره 21 مورخ 30 جدی 1383 مقام محترم ریاست جمهوری اسلامی افغانستان، تعیین شده است.
مسوولیت های کمیسیون مستقل انتخابات
کمسیون مستقل انتخابات منحیث یک اداره ی غیر وابسته و آزاد، مسوولیت تهیه و تصویب دستورالعملها، طرزالعمل ها و سایر اسناد رهنمودی را در رابطه به انتخابات، برمبنای احکام قانون اساسی و قانون انتخابات کشور، به عهده دارد.
بر اساس قانون اساسی و قانون انتخابات افغانستان، وظایف عمده کمیسیون مستقل انتخابات قرار ذیل اند.
اعلام تاریخ انتخابات، آماده گی، سازماندهی، برگزاری و نظارت بر انتخابات، ثبت نام وتهیه ی فهرست رای دهندگان، حصول اسناد نامزدی کاندیدان، ثبت و تصدیق واجد شرایط بودن کاندیدان، نشر فهرست نهایی کاندیدان، تطبیق و نظارت بر کمپاین آگاهی عامه در باره ی انتخابات در سراسر کشور، آموزش و ارتقای ظرفیت های کارکنان انتخابات، نظارت بر مبارزات انتخاباتی، نظارت بر مصارف مالی احزاب سیاسی و کاندیدان در جریان مبارزات انتخاباتی، تامین تماس با احزاب سیاسی و کاندیدان مستقل، شمارش آراء، اعلام و تصدیق نتایج انتخابات وصدور تصدیقنامه ها برای کاندیدان موفق.
دارالانشای کمیسیون مستقل انتخابات
کمیسیون به خاطر اجرای تصمیم ها وفیصله ها، دارای یک دارالانشا است.
دارالانشای کمیسیون مستقل انتخابات، در مطابقت با دستورالعمل های تصویب شده ی کمیسیون، مسوولیت اجراییوی تمامی امور انتخابات را، به عهده دارد. دارالانشای کمیسیون مستقل انتخابات دارای یک رییس و دو معاون بوده که به ترتیب، مسوولیت امور اداری و عملیاتی را به عهده دارند.
تشکیلات دارالانشا
دارالانشا، داری 9 ریاست ذیل است:
1- ریاست پلان وطرزالعمل ها (مسوول پلان گذاری، ترتیب طرزالعملها، تقویم انتخاباتی و کلیه امور پلان گذاری عملیات انتخاباتی می باشد.)
2- ریاست اداری و مالی (مسوولیت تحلیل و ارزیابی جدول زمانی و تطبیق پروگرام ها، در مطابقت با بودجه همچنان پلان و تنظیم کلیه امور مالی و اداری کمیسیون مستقل انتخابات را، عهده دار است.)
3- ریاست حقوقی (این ریاست مسوولیت، تسوید دستورالعمل ها، قرارداد ها، تفاهم نامه ها، رهنمودهای اداری و اسناد دیگر حقوقی را که به مراحل انتخابات ارتباط می گیرند، با در نظرداشت قانون اساسی، قانون انتخابات ودیگر قوانین نافذه در کشور، بدوش دارد. همچنان این ریاست جهت تصمیم گیری های دقیق، با در نظر داشت قوانین نافذه ی کشور، مشورت های حقوقی را برای کمیسیون مستقل انتخابات وریاست های مختلف دارالانشای کمیسیون مستقل انتخابات، در سطوح مختلف ارایه می نماید.
4- ریاست آموزش و ارتقای ظرفیت ها (مسوول آموزش طرزالعمل های انتخاباتی برای کارمندان انتخاباتی و پیشبرد سایر برنامه های آموزشی، برای ارتقای ظرفیت کاری کارمندان کمیسیون است.
5- ریاست عملیات ساحوی (مسوول تامین ارتباط بین دفاتر ولایتی با دفاتر مرکزی، ارایه ی معلومات در مورد تصامیم اتخاذ شده از جانب کمیسیون مستقل انتخابات، ایجاد سیستم گزارش دهی برای دفاتر ولایتی و دریافت گزارشات از دفاتر ولایتی می باشد.
6- ریاست آگاهیی عامه (ریاست آگاهی عامه مسوولیت برنامه ریزی کمپاین آگاهی عامه، تهیه ی مواد معلوماتی پیرامون انتخابات، تطبیق برنامه های آگاهی عامه، نظارت و بررسی آن را به عهده دارد.
7- ریاست ارتباط خارجه ( این ریاست مسوول تامین روابط کمیسیون مستقل انتخابات با احزاب سیاسی، نمایندگان کاندیدها، نهاد های جامعه ی مدنی، ناظرین ملی و بین المللی و کمسیون های انتخاباتی سایر کشور ها می باشد.
8- ریاست تکنالوژی معلوماتی (این ریاست مسوول ارایه ی خدمات در زمینه ی تکنالوژی معلوامتی، تجدید و فعال نگهداشتن ویب سایت کمیسیون، تامین ارتباط از طریق انترنیت میان بخش های مختلف کمیسیون به شمول مرکز و ولایات، می باشد.
9- ریاست لوژستیک (مسوول برنامه ریزی، تدارکات، تامین و عرضه ی به موقع خدمات لوژستیکی، حفظ و نگهداری دارایی های کمیسیون می باشد.
کمیسیون در تمام ولایت های کشور، دارای دفاتر ولایتی می باشد

