"ببینید! قیمت یک سیرآرد یا یک پیپ روغن به چند رسیده، مردم غریب ازکجا کنند؟"
این گفته یک کارگرروزمزد، دربامیان است .
باقرکه چهل سال عمر دارد و در مرکز بامیان زندگی می کند، می گوید که کمترفرصت یافتن کار دایمی برایش دست می دهد تا شکم گرسنه فرزندان قد و نیم قدش را، سیرنماید.
بامیان یکی از ولایات مرکزی افغانستان در 175کیلومتری غرب کابل است. باشندگان این ولایت ازبیکاری وفقر شکایت می کنند، مشکلی که در سایر ولایت های دور افتاده نیز، به وضوح دیده می شود.
باقررا که حالا دریکی ازشرکت های ساختمانی، به شکل روز مزد کار می کند، ملاقات کردم. از او پرسیدم که از انتخابات 29 اسد چی انتظار دارد؟
او در حالی که از عمل کرد دولت در طی پنج سال گذشته انتقاد می کرد، تاکید داشت که در انتخابات شرکت خواهد نمود؛ زیرا فکر می کند که حکومت منتخب بعد از انتخابات، قادر خواهد شد که زمینه ی کار را برای او و امثال او فراهم کند، تا تغییراتی مثبتی در زندگی شان رونما گردد.
این کارگربامیانی، در ادامه ی سخنانش می افزاید: «انتخابات شوه که امینت تأمین شوده، کشورآرام شود و دولت به حال مردم بامیان رسیدگی نمایه.»
یکی دیگرازامید های که باقر به آن دل بسته است، ارزانی و فراوانی بعد از انتخابات درمملکت است. او فکر می کند پس از انتخابات قیمت مواد اولیه ی غذایی کاهش پیدا خواهد کرد تا مردم فقیر بتوانند، غذایی بر سفره داشته باشند.
باید گفت، در قانون اساسی جدید که در دوران انتقالی به تصویب رسید، سیاست اقتصادی افغانستان، اقتصاد بازار اعلام شد و با گذشت هر روز نرخ مواد مصرفی، افزایش یافته و مردم نسبت ضعف توان خرید ،ازاین عملکرد دولت منبی برعدم نظارت بر روند کاری بازار شکایت، دارند.
دلجم، باشنده دیگری ازقریه زرد سنگ شیبر بامیان که سنش 45 سال و شغلش دهقانی است، نیز به آرزوی این که رییس جمهورآینده شخص آگاه ازدرد مردم و عادل باشد، رای می دهد.
او می گوید: «مردم در بدر هستند، کسی رییس ما باشد که همه ملت را به یک نظرببیند.»
درحالی که باقرودلجم دوباشنده ی بامیانی به امید نجات ازبیکاری، فقر و ده ها مشکل دیگر، می خواهند در انتخابات شرکت کنند و رای بدهند؛ حاجی رحمت الله ازباشندگان شهرقندهار که تجارت میوه خشک را می کند نیز، برای برآورده شدن آرزوهایش، می خواهد درانتخابات شرکت کند .
او می گوید: «ازنظرمن انتخابات مهم است، آرزودارم نتیجه ی انتخابات تامین امنیت باشد تابتوانیم بدون تشویش سرمایه گذاری وتجارت نماییم.»
به گفته او وقتی امنیت مطمئین وجودنداشته باشد، مصوونیت سرمایه ها وصاحبان آن نیزوجودندارد، ازاین سبب کسی علاقمند سرمایه گذاری درچنین شرایطی نیست.
واما توقعات نسل جوان را از حکومت پس از انتخابات، توجه بیشتر به تعلیم و تحصیل تشکیل می دهد.
محمد ولی یک تن ازشاگردان مکتب در قندهار که 19 سال دارد، می گوید که کاندید برنده ی ریاست جمهوری درانتخابات، باید فضای مناسب را برای تعلیم و تحصیل فراهم نماید.
در ولایت نسبتاً آرام ننگرهار نیز، رای دهندگان از رییس جمهور آینده می خواهند تا به تغییرزندگی مردم بیاندیشد.
سیدعبدالله 33 ساله که بگفته ی خودش از رشته ی زبان وادبیات پوهنتون ننگرهار فارغ شده است، می گوید: «توقع بزرگ ما ازانتخابات این است که باید مردم کسی راکه شایسته ریاست جمهوری است و بمردم خدمت کند، انتخاب نمایند، نه مانند دورقبلی.»
هدف او ازانتخاب شخص شایسته که مانند دورقبلی نباشد ، مشکلاتی است که رای دهندگان بعدازانتخابات دورقبل انتظارحل وفصل آن راداشتند، درحالی که بگفته ی او این مشکلات ناحل باقی مانده است .
دراینحال رحیم مراد بیگ 22 ساله، محصل پوهنتون مولانا جلال الدین بلخی در شهرمزارشریف، علاوه ازخواست امنیت پایدار، انتظارات دیگری نیزدارد.
این دانشجو می گوید که از رییس جمهور آینده می خواهد تا به وحدت ملی، تامین امنیت و عدالت اجتماعی نیز، توجه نماید.
او درادامه افزود: «امیدم ازانتخابات ، یک افغانستان سربلند است.»
بااین حال آیا انتخابات 29 اسد ریاست جمهوری وشوراهای ولایتی، نتایج مطلوب را برای برآوردن توقعات رای دهندگان، به همراه خواهد داشت ؟
ضیاء دانش یک تن ازآگاهان امورجامعه شناسی ومدیرمسوول هفته نامه رسانه ها می گوید : مسلم است که نیازمندی های مردم درسالهای اخیربرآورده نشد و دلیل این امر هم موجودیت یک مدیریت ضعیف در کشور بود که نتوانست در توزیع امکانات وخدمات درست عمل کند، میباشد.
دانش می افزاید: «هرچند ازنظرمن وعده های انتخاباتی در حد شعارخواهند بود؛ ولی اگر مدیریت قوی به وجود بیاید، درآنصورت به مرورزمان این وعده ها تحقق پیداخواهند کرد.»
باید گفت درحالی که تعدادی ازمردم دید مثبت نسبت به انتخابات دارند و امیدوارند تاثیرات مثبتی بر زند گی شان داشته باشد، مگرهستند عده ای که بنا به دلایلی، نمی خواهند درانتخابات پیش رو، شرکت کنند یا اصلاً امیدی به نتایج آن ندارند.
اسدالله باشنده مرکز بامیان که وظیفه اش را کارگری و سنش را 35 سال می گوید، ازجمع کسانی است که نمی خواهد رای بدهد.
او گفت: «درانتخابات اول شرکت نمودم به امید این که روزگار ما خوب شود درحالی که زندگی من اززمان طالبان هم بد ترشده است.»
او کنایه آمیز می گوید، مردم خوش هستند که حکومت دارند.
هدف اسد الله ازگفته بالاچیست ؟
اومدعی است که از وعده های نا اجرای برنده ی انتخابات قبلی ناامید شده، ازاین سبب او انتخابات را یک چیز اضافی وبی نتیجه می داند.
او گفت: «انتخابات وقتی خوب است که به نفع ملت باشه.»
بااین حال ازصحبت های عده ی بیشتری از مردم، اراده رفتن به پای صندوق های رای محسوس است؛ مگر مشکلات احتمالی مانند نا امنی، تقلب یا عدم شفافیت در رای دهی و شمارش آراء یا عدم اجرای عملی وعده های کاندیداها ازوسوسه های رای دهندگان به شمار می آیند که شاید سبب اشتراک نکردن بخشی از مردم در انتخابات 29 اسد 1388 گرددد.

